palette
تاثیر ریخت‌شناسی سطح بالایی پی‌سنگ در گسترش فضای رسوب‌گذاری (مطالعه موردی از سازند آسماری در فروبار دزفول و دشت آبادان)
خسرو حیدری, عبدالحسین امینی, محسن آل‌علی, علی سلگی, جلیل جعفری

چکیده

در این مطالعه با توجه به اعماق سطح بالایی پی­سنگ و سطوح بالایی و پایینی سازند آسماری و ضخامت این سازند و سازندهای رسوبی بالای پی­سنگ، تاثیر ریخت­شناسی سطح بالایی پی­سنگ بر فضای رسوب­گذاری­ مورد بررسی قرار گرفته است. با استفاده از تحقیقات پیشین و داده­های بیش از 200 حلقه چاه حفاری شده در میادین نفتی فروبار دزفول و دشت ­آبادان، نقشه­های عمقی سطح بالایی پی­سنگ و سطوح بالایی و پایینی سازند آسماری و نقشه­های هم­ضخامت سازند آسماری و سازندهای بالای پی­سنگ تهیه گردید. نقشه سطح بالایی پی­سنگ نشان می­دهد که کمینه و بیشینه مقادیر مربوط به عمق پی­سنگ از حدود 7000  تا 15000 متر متغیر است، به­طوری که عمیق­ترین سطح آن در فروبار دزفول شمالی و کم­عمق­ترین آن در فروبار دزفول جنوبی و دشت­آبادان قرار دارد. نقشه­های سطوح بالایی و پایینی سازند آسماری نیز انطباق خوبی با نقشه سطح بالایی پی­سنگ، به ویژه در ناحیه فروبار دزفول شمالی، نشان می­دهند. همچنین نقشه­های ‌هم­ضخامت تهیه شده نیز هم­خوانی مناسبی با نقشه عمقی سطح بالایی پی­سنگ و سطوح بالایی و پایینی سازند آسماری در این ناحیه دارد. با این وجود در فروبار دزفول جنوبی نقشه سطح بالایی پی­سنگ همخوانی منطقی با دیگر نقشه­ها نشان نمی­دهد. نتایج حاصل از این مطالعه نشان می­دهد که فضای رسوب­گذاری سازند آسماری در فروبار دزفول شمالی و دشت ­آبادان، عمدتاً متاثر از ریخت­شناسی سطح بالایی پی­سنگ در دوره­های مختلف رسوب­گذاری بوده است. بنظر می­رسد این فضا در فروبار دزفول جنوبی عمدتاً تحت تاثیر زون­های گسلی پی­سنگی قرار داشته است. براساس نتایج این مطالعه بیشترین نرخ تأمین رسوب در بخش ­میانی فروبار دزفول شمالی ثبت شده است.

واژگان کلیدی
زاگرس، فروبار دزفول، پی‌سنگ، سازند آسماری، فضای رسوب‌گذاری.

منابع و مآخذ مقاله

-ارزانی، ع. و حیدری، خ.، 1387. تحلیل ساختاری میدان نفتی اهواز با نگرشی ویژه بر شکستگی‌های آن، گزارش پ-6397 شرکت ملی مناطق نفت‌خیز جنوب.

-حیدری، خ.، 1387. شناسایی ویژگی‌های زمین-شناسی قطاع‌های مختلف مخزن آسماری در میدان بی‌بی‌حکیمه با نگرش ویژه بر چگونگی تأثیر پدیده-های ساختمانی، گزارش پ-6439 شرکت ملی مناطق نفت‌خیز جنوب.

-دریکوند، ب.، علوی، ا.، حاجی علی بیگی، ح. و عبدالهی فرد، ا.، 1395. بر هم کنش دگرریختی، فرسایش و رسوب‌گذاری هم‌زمان با زمین‌ساخت بر هندسه و آرایش ساختارهای بخش مرکزی کمربند چین خورده – رانده زاگرس، جنوب باختر ایران، علوم زمین، شماره 101، ص 87 تا 98.

-عبدالهی فرد، ا.، 1395. مدل‌های ساختاری جنوب خوزستان با استفاده از داده‌های لرزه‌نگاری بازتابی، پایان‌نامه دوره دکتری زمین‌شناسی تکتونیک، دانشکده علوم‌زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

-مطیعی، ه.، 1390. مقدمه‌ای بر ارزیابی مخازن نفتی زاگرس، جلد 2، انتشارات آرین زمین، تهران، ایران 414 ص.

-مطیعی، ه.، 1374. زمین‌شناسی نفت زاگرس، جلد 1 و 2، سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور، تهران، ایران، 596 ص.

-مطیعی، ه.، 1382. زمین‌شناسی ایران، چینه-شناسی زاگرس، سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور، تهران، ایران، 556 ص.

-نظرآقایی، ع.، 1365. تاثیر دگرشیبی سنومانین تورونین در میدان رگ‌سفید و میادین مجاور در ارتباط با بالاآمدگی هندیجان، گزارش پ-4006 شرکت ملی مناطق نفت‌خیز جنوب.

-Alavi, M., 2007-Structures of the Zagros fold-thrust belt in Iran, American Journal of Science, v. 307, p. 1064–1095.

-Bahroudi, A. and Talbot, C.J., 2003. The configuration of the basement beneath the Zagros basin, Journal of Petroleum Geology, v. 26 (3), p. 257-282.

-Berberian, M. and King, G.C.P., 1981. Towards a paleogeography and tectonic evolution of Iran, Canadian Journal of Earth Sciences, v. 18, p. 210–285.

-Dehghani, G.A. and Makris, J., 1983. The Gravity Field and Crustal Structure of Iran, Geologic Survey of Iran, Report, v. 51, p. 51-68.

-Jervey, M.T., 1988. Quantitative Geological Modeling of Siliciclastic Rock Sequences and Their Seismic Expression. SEPM Special Publication, v. 42, p. 47-69.

-Emery, D. and Myers, K.J., 1996. Sequence Stratigraphy: Blackwell Science, London, 297 p.

-Keynejad, A., 2017. Structural Study and Analytical Modeling of Mangerak Salt Diapir (South West of Firozabad Fars-Iran), Open Journal of Geology, v. 7, p. 12-30.

-Krienitz, M.S. and Hasse, K.M., 2011. The evolution the Arabian lower crust and lithospheric mantle geochemical constraints from southern Syrian mafic and ultramafic xenoliths, Elsevier, chemical geology, v. 280(3–4), p. 271-283.

-McQuillan, H., 1991. The role of basement tectonics in the control of sedimentary facies, structural patterns and salt plugs emplacements in the Zagros fold belt of southwest Iran, Southeast Asian earth sciences, v. 5(1-4), p. 453-463.

-Karimimossadegh, Z., Haig, D.W., Allan, T., Adabi, M.H. and Sadeghi, A., 2009. Salinity changes during Late Oligocene to Early Miocene Asmari Formationdeposition, Zagros Mountains, Iran, Elsevier, v. 272, p. 17-32.

-Murris, P., 1977. Basement structure as suggested by aeromagnetic surveys in southwest Iran, Proceedings of second geological symposium of Iranian petroleum institute, Tehran.

-Sarkarinejad, Kh. And Ghanbarian, M.A., 2016. The Zagros hinterland fold-and-thrust belt in-sequence thrusting, Iran, Journal of Asian Earth Sciences, v. 85, p. 66-79.

-Sherkati, S. and Letouzey, J., 2004. Variation of structural style and basin evolution in the central Zagros (Izeh zone and Dezful Embayment), Iran, Marine and Petroleum Geology, v. 21, p. 535–554.


ارجاعات
  • در حال حاضر ارجاعی نیست.