ارزیابی پهنه‌های بارشی با استفاده داده‌های ماهواره TRMM در استان فارس

محمود احمدی, مهدی نارنگی فرد

چکیده


به جهت عدم توانایی ارائه داده‌های مکانی بارش با وضوح بالا با استفاده از ایستگاه‌های باران سنجی و محدودیت در انعکاس تغییرات مکانی بارندگی به طور موثر، به ویژه در مناطقی که در آن توزیع ایستگاه‌های همدید و باران‌سنجی بسیار بالا است؛ لزوم بکارگیری تکنیک‌های سنجش از دور از اهمیت بیشتری برخوردار است. در دو دهه اخیر استفاده از داده‌های ماهواره‌ای و تکنیک‌های سنجش از دور جهت پژوهش‌های آب و هواشناسی رایج شده است. بدین جهت در این پژوهش، به منظور ارزیابی پهنه‌های بارشی در استان فارس از داده‌های ماهواره TRMM، به طور جداگانه برای فصول پاییز، زمستان، بهار و تابستان در بازه زمانی (1998-2012) استفاده شده است؛ سپس با بکارگیری روش میانیابی کریجینگ معمولی و وزن‌دهی معکوس فاصله نقشه پراکنش مکانی و زمانی الگوهای بارشی تهیه گردید و جهت ارزیابی مدل‌های درونیابی، از روش ریشه دوم مربع خطا (RMS) و مقدار استاندارد شده آن (RMSS) استفاده شد. یافته‌های پژوهش نشان داد بیشینه میانگین سالانه بارش در مناطق باختری و کمینه آن در نواحی جنوب و جنوب خاوری روی می‌دهد. همچنین تغييرات مکانی قابل توجهي در پهنه‌های بارشی در محدوده سرزمین پژوهش در مقياس‌هاي فصلي و سالانه بجز در فصل تابستان وجود ندارد، در فصل تابستان کمترین میزان بارش و انحراف معیار رخ می‌دهد که بر خلاف بارش سالانه از آرایش بارشی باختری- خاوری تبعیت نمی‌کند و بیشینه بارشی آن مربوط به مناطق جنوب خاوری است؛ نتایج ارزیابی روش‌های میانیابی نیز نشان داد روش کریجینگ با میزان خطا سالانه (RMS) 28 در مقابل 30 روش وزن‌دهی معکوس فاصله از میزان خطای کمترین برخوردار است، همچنین کمترین میزان خطا در تابستان و بیشترین در فصل زمستان محاسبه گردید.

واژگان کلیدی


بارش، ماهواره TRMM، پهنه‌بندی، تکنیک‌های زمین آمار، استان فارس

تمام متن:

PDF

ارجاعات

  • در حال حاضر ارجاعی نیست.