palette
شناسایی ناهنجاریها و پتانسیلهای احتمالی کانه‌سازی اورانیوم در اکتشافات هیدروژئوشیمیایی منطقه کدکن با استفاده از تحلیل عاملی
مصطفی اسماعیلی و ردنجانی, ایرج رسا, محمد یزدی, کاوه پازند, رسول سپهری راد

چکیده

درحين انجام اکتشافات هیدروژئوشیمیایی، معمولاً چندين عنصر با يکديگر مطالعه مي‌شوند و نقشه‌هاي توزيع آن‌ها براي مشخص کردن ناهنجاري‌هاي احتمالي آماده مي‌شود. در اين مطالعه جهت انجام هر چه بهتر اين مفهوم در منطقه کدکن تعداد 110 نمونه آب زیرزمینی مورد بررسي و تحليل قرار گرفت و بررسي توزيع عناصر، از روش عامل R استفاده شد. پس از بررسي‌هاي آماري و انتخاب تعداد عامل‌هاي مختلف، نهايتاً مدل شش عاملی انتخاب گرديد که مجموعاً 69.72 درصد کل واريانس داده‌ها را در بر مي‌گيرد و بيشترين مطابقت را با واحدهاي سنگ‌شناسي، هیدروشیمی و بخش‌های دارای پتانسیل کانی‌سازی احتمالی اورانیوم دارد. برای شناسایی ناهنجاری‌ها، امتیازات عاملی برای کل نمونه‌های منطقه محاسبه شد بر این اساس عامل کانی‌سازی (عامل 4) بار مثبت قوي بر روي عناصر اورانیوم، گوگرد، مولیبدن، یون فلوراید، فسفات، سولفات و سلنیوم دارد. با توجه به اینکه این عناصر از ردیاب‌های کانسارهای اورانیوم نوع رسوبی هستند می‌توانند نشان دهنده مناطق احتمالی دارای پتانسیل کانی‌سازی اورانیوم باشند.

واژگان کلیدی
اکتشافات هیدروژئوشیمیایی، پتانسیل کانی‌سازی، تحلیل عاملی

منابع و مآخذ مقاله

-اطلس راه‌های ایران، 1384. موسسه جغرافیایی و کارتوگرافی گیتاشناسی، 271 ص.

-حسنی‌پاک، ع. ا. و شرف‌الدین، م.، 1384. تحلیل داده‌های اکتشافی، انتشارات دانشگاه تهران، 985 ص.

-سپهری راد، ر.، 1389. گزارش پی جویی مس رسوبی در محور کدکن-ششتمد (شمال تربت حیدریه)، سازمان زمين‌شناسي و اكتشافات معدنی كشور، 126 ص.

-Akarish, A.I.M. and Gohary, A.M.E., 2008. Petrography and geochemistry of lower Paleozoic sandstones, East Sinai, Egypt: Implications for provenance and tectonic setting: Journal of African Earth Sciences, v. 52, p. 43-54.

-Chapman, R.P., 1978. Evaluation of some statistical methods of interpreting multi-element geochemical drainage: Journal of Mathematical Geology, v. 10 (2), p. 195-224.

-Cote, P. and Gilliam, T.M., 1989. Environmental aspects of stabilization and solidification of hazardous and radioactive wastes: American Society for Testing Materials, Philadelphia, 440 p.

-Cox, D., Lindsey, D.A., Singer, D.A., Moring, B.C. and Diggles, M.F., 2007. Sediment- Hosted copper Deposits of the world: Deposit Models and Data base, USGS, Open file Report, 53 p.

-Davis, J.C., 2002. Statistics and data analysis in geology: John Wiley & Sons, New York, 656 p.

-Elueze, A.A. and Olade, M.A., 1985. Interpretation through factor analysis of stream-sediment reconnaissance data for gold exploration in Ilesha greenstone belt, Southwest Nigeria: Transactions of the American Institute of Mining and Metallurgical Engineers, v. 94, p. 155-161.

-Jeong, C., 2001. Mineral-water interaction and hydrogeochemistry in the Samkwang mine area, Korea: Geochemical Journal, v. 35, p. 1-12.

-Johnson, R.A. and Wichern, D.W., 1988. Applied Multivariate Statistical Analysis: Prentice Hall, Englewood Cliffs, 605 p.

-Govett, G.J.S., 2000. Handbook of exploration geochemistry: Elsevier, Amsterdam, 549 p.

-Hitzman, M.W., Kirkham, R., Broughton, D., Thorson, J. and Selly, D., 2005. The Sediment-Hosted Copper ore System: Economic geology, 100th anniversary volume, p. 609-642.

-Hitzman, M.W., Selley, D. and Bull, S., 2010. Formation of Sedimentary Rock-Hosted Stratiform Copper Deposits through Earth History: Economic Geology, v. 105, p. 627-639.

-Kvítek, T., Zla´bek, P., Bystricky, V., Fucı´k, P., Lexa, M., Gergel, J., Nova´k, P. and Ondr, P., 2009. Changes of nitrate concentrations in surface waters influenced by land use in the crystalline complex of the Czech Republic: Physics and Chemistry of the Earth, v. 34(8-9), p. 541-551.

-Mahimairaja, S., Bolan, N.S. and Adriano, D.C., 2005. Arsenic Contaminatin and its risk management in complex environmental settings: Advances in Agronomy, v. 86, p. 1-82.

-Omo-Irabor, O.O., Olobaniyi, S.B., Oduyemi, K. and Akunna, J., 2008. Surface and groundwater water quality assessment using multivariate analytical methods: a case study of the Western Niger Delta, Nigeria: Physics and Chemistry of the Earth, v. 33(8-13), p. 666-673.

-Papatheodorou, G., Demopouloua, G. and Lambrakis, N., 2006. A long-term study of temporal hydrochemical data in a shallow lake using multivariate statistical techniques: Ecological Modelling, v. 193, p. 759-776.

-Ravikumar, P. and Somashekar, R. K., 2012. Assessment and Modelling of Groundwater Quality Data and Evaluation of Their Corrosiveness and Scaling Potential Using Environmetric Methods in Bangalore South Taluk, Karnataka State, India: Water Resources, v. 39, p. 446-473.

-Rollinson, H.R., 1993. Using geochemical data: evaluation, presentation, interpretation: Longman, UK., 352 p.

-Sahoo, S.K., Hosoda, M., Kamagata, S., Sorimachi, A., Ishikawa, T., Tokonami, S. and Uchida, S., 2011. Thorium, Uranium and Rare Earth Elements Concentration in Weathered Japanese Soil Samples: Progress in NUCLEAR SCIENCE and TECHNOLOGY, v. 1, p. 416-419.

-Singh, K.P., Malik, A. and Sinha, S., 2005. Water Quality Assessment and Apportionment of Pollution Sources of Gomti River (India) Using Multivariate Statistical Techniques-A Case Study: Analytica Chimica Acta, v. 538, p. 355-374.

-Shrestha, S. and Kazama, F., 2007. Assessment of surface water quality using multivariate statistical techniques: a case study of the Fuji river basin, Japan: Environmental Modelling & Software, v. 22, p. 464-475.

-Tripathi, V.S., 1979. Factor analysis in geochemical exploration: Journal of Geochemical Exploration, v. 11, p. 263-275.


ارجاعات
  • در حال حاضر ارجاعی نیست.