palette
ارزیابی آسیب‌پذیری سواحل نسبت به بالا آمدن تراز آب دریا، استان مازندران

چکیده

در 50 سال گذشته بالا آمدن سطح آب دریای خزر و پایین رفتن تدریجی و مجدد آن که بخشی از رفتار طبیعی­اش است، ساختمان­ها، زمین­های زراعی و بخش­های مسکونی و تجاری زیادی را تخریب کرده و یا در معرض تهدید قرار داده است. حریم قانونی فعلی دریای خزر مطابق تعریف ارائه شده در قانون اراضی مستحدثه و ساحلی 60 متر از آخرین نقطه پیشرفتگی آب در سال 1342 بیان شده است. با توجه به حداکثر تراز آب دریای خزر در سال یاد شده که برابر 66/27- متر می­باشد، 87/88 درصد از طول خط کرانه استان مازندران در محدوده حریم قانونی به زیر آب رفته است. در این پژوهش برای دست­یابی به شاخص آسیب­پذیری منطقه ساحلی استان مازندران در برابر نوسانات تراز آب دریا، پنج متغیر در قالب دو زیر شاخص طبیعی و انسان منشاء بکار گرفته شد. متغیرهای مورد نظر با توجه به هدف مطالعه شامل تغییرات ارتفاع زمین، شیب، ناهمواری­های ساحلی کاربری اراضی و دوری و نزدیکی از جاده است. تعیین حریم­های حائل اولیه و ثانویه در استان مازندران نشان داد که در محدوده خط ساحل سال 1389 تا تراز 7/24- متر (حریم حائل اولیه)، بیش­ترین کاربری اراضی به ساختارهای طبیعی، زراعی و باغی اختصاص دارد؛ ساختارهای طبیعی با 8045 هکتار بیش­ترین مساحت را دارند که معادل 7/35 درصد از مجموع اراضی واقع شده در محدوده حائل اولیه را شامل می­شوند. در محدوده حریم عمودی ثانویه استان مازندران (تراز ارتفاعی 7/24- تا 5/23- متر)، کاربری­های زراعی با 9644 هکتار غالب می­شوند و بیش­ترین مساحت را در میان اراضی واقع شده در این محدوده دارند.

واژگان کلیدی
آسیب‌پذیری سواحل، استان مازندران، شاخص CVI، تعیین حریم، نوسانات تراز آب

منابع و مآخذ مقاله

منابع

-سعید صبائی، م.، دانه‌کار، ا. و درویش صفت، ع. ا.، 1390. بازبینی حریم قانونی سواحل دریای خزر به سبب تغییرات تراز آب دریا مطالعه نمونه: گیلان، آمایش سرزمین، سال سوم، شماره چهارم، ص 115-136.

-سعید صبائی، م.، دانه‌کار، ا.، درویش صفت، ع. ا.، قانقرمه، ع. و آزرم دل، ح.، 1391. معرفی حریم توسعه در سواحل جنوبی دریای خزر مطالعه موردی: استان مازندران، نشریه محیط زیست طبیعی، مجله منابع طبیعی ایران، دوره 65، شماره 2، ص 205-222.

-عبدالهی، ع.، 1385. ديناميك درياي خزر طي دوره هولوسن و نقش آن در تغييرات خط ساحلي محدوده ساحلي شرق درياي خزر، سازمان بنادر و کشتیرانی، معاونت فنی و مهندسی اداره کل مهندسی سواحل و بنادر، 135 ص.

-عمونیا، ح.، 1390. تأثیر تغییرات سطح آب دریا در ژئومورفولوژی و نقش آن در مدیریت خط ساحلی دریای خزر (مطالعه موردی: خط ساحلی از بابلرود تا تالار)، پایان‌نامه کارشناسی‌ارشد، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، 158 ص.

-قانقرمه، ع.، 1388. گزارش نوسانات سطح تراز آب دريای خزر، مرکز ملی مطالعات و تحقيقات دريای خزر، گزارش داخلی، 146 ص.

-قانقرمه، ع. و ملک، ج.، 1384. همزیستی مسالمت‌آمیز با نوسانات آب دریای خزر به منظور توسعه پایدار سواحل ایران (مطالعه موردی: ساحل جنوب‌شرقی)، پژوهش‌های جغرافیایی، شماره 54، ص 1-11.

-Aboudha, P.A. and Woodroff, C.D., 2006. International assessment of the vulnerability of the coastal zone to climate change, Including an Australian perspective, Australian greenhouse office, Department of the environment and heritage: School of earth and environmental sciences, University of Wollongong, Australia, 67 p.

-Adger, N.W., Brooks, N., Kelly, M., Bentham, G. and Eriksen, S., 2004. New indicators of vulnerability and adoptive capacity, Tyndall Centre technical (See also http://www.tyndall.ac.uk/research/theme3/final_reports), 234 p.

-Diaconescu, C. and Knapp, J.H., 2001. South Caspian basin: A natural laboratory for sea level change and hydrology stability: Earth system processes - Global meeting (June, 24-28, 2001), 342 p.

-Escourou, G., 1991. Le climat et laville Nalhan, 190 p.

-Firoozfar, A., Edward, N. and Bromhead, A.P., 2012. Caspian Sea level change impact regional seismicity: Journal of Great lakes research, v. 38(4), p. 667-672.

-Firoozfar, A., Edward, N. and Bromhead, A.P., 2012. Caspian Sea level change impact regional seismicity: Journal of Great lakes research, v. 38(4), p. 667-672.

-Gornitz, V.M., Daniels, R.C., White, T.W. and Birdwell, K.R., 1994. The development of a coastal risk assessment database: Vulnerability to sea-level rise in the U.S. Southwest: Journal of coastal research, Special Issue, v. 12, p. 327-338.

-Guigo, M., 1991. Gestion de Environment ET Etude dl Impact, Masson Paris, 211 p.

-Haines, P.E., 2005. Determining appropriate setbacks for future development around ICOLLS, 14th NSW Coastal conference, Narooma, 543 p.

-Henderson, A., 1991. Policy Advice on Greenhouse Induced Climatic Change: Progress in Physical Geography, p. 15-53.

-Kakroodi, A.A., Krooneberg, S.B., Hoogendoorn, R.M., Mohaammad khani, H., Yamani, M. and Ghasemi, R., 2012. Rapid Holocene sea level changes along the Iranian Caspian coast: Journal of Quaternary, international, v. 263, p. 93-103.

-Lahijani, H., Rahimpour-Bonab, H., Tavakoli, V. and Hosseindoost, M., 2007. Evidence for late Holocene Highstands in Central Guilan-East Mazanderan, South Caspian coast, Iran: Journal of Quaternary International, v. 197(1-2), p. 55-71.

-McLaughlin, S., McKenna, J. and Cooper, J.A.G., 2002. Socio-economic data in coastal vulnerability indices: Constraints and opportunities: Journal of coastal research, Special Issue, v. 36, p. 487-497.

-Pacione, M., 1990. Conceptual Issues in Applied Urban Geography: SOC. Geography, 81 p.

-Program International Man and Biosphere, 1970. UNESCO, 253 p.

-Szlafstein, C.F., 2005. Climate change, sea-level rise and coastal natural hazards: A GIS-based vulnerability assessment, State of Para, Brazil: Human security and climate change an international workshop Asker near Oslo, 143 p.

-Thieler, E.R. and Hammar-klose, E.S., 1999. National assessment of coastal vulnerability to sea level rise: preliminary results for the US Atlantic coast, US Department of the interior, US geology survey, 287 p.

-Vali-khodjeini, A., 1991. Hydrology of the Caspian Sea and its problems: Proceedings of the Vienna symposium, August 1991, 367 p.

-Wicherek, S., 1993. Land Erosion in Temperate Plains and Hills Environment: Elsevier, 43 p.


ارجاعات
  • در حال حاضر ارجاعی نیست.