دوره 2, شماره 3

پاییز 1390

فهرست مطالب

علوم پایه

در اين مقاله، نخست جغرافياي شرکتهاي ارائه دهندة خدمات حسابرسي منعکس و سپس پيوند کارکردي و مکاني آنها با شبکة شهرهاي جهاني مورد بررسي قرار گرفتهاست. هدف از اين بررسي درک پيوندهاي فراملي تهران بواسطة APS حسابرسي در شبکة شهرهاي جهاني بوده است. جامعه آماري مقاله 200 شرکتحسابرسي فعال در تهران و حجم نمونهشرکت بوده است که با استفاده از روشهاي اسنادي، ميداني مورد قرار گرفتهاند. از نرمافزارهاي ArcGIS10.1 و SPSS براي تحليلهاي فضايي و آماري استفادهشده است. در اين پژوهش دريافتهايم که: 1- شرکتهاي حسابرسي در بخش کانونخدمات شرکتي کلانشهر متمرکز شدهاند و عوامل مکاني و کارکردي در مکانگزيني آنها موثر بودهاند. 2- در بخش APS حسابرسي، تهران پيوند ضعيفي با شبکة شهري جهاني دارد. در نتيجه، تهران از نظر حضور اين کارکردها در شبکه، "شهرجهاني" محسوب نميشود.
عليرضا محمدي, مظفر صرافي, جميله توکلي نيا
PDF
در این مقاله، نوع برش در پهنه‌ی گسلی زندان (میناب)- در شمال شرق استان هرمزگان و محدوده‌ی باختری دهستان فاریاب از توابع شهرستان رودان - مورد بررسی و تحلیل قرار گرفته است. پهنه‌ی گسلی زندان به عنوان یکی از مهم‌ترین پهنه‌های گسلی ایران با سازوکار فشارشی راستگرد شناخته شده است، این در حالی است که برداشت‌های صورت گرفته در منطقه، علاوه بر مؤلفه‌ی برشی راستگرد، در برخی از موارد مؤلفه‌ی برشی چپگرد را نیز نشان می‌دهد. شواهدی که بر این موضوع دلالت دارند عبارتند از: صفحات گسلی و خطوط لغزش، بودینهای شکلاتی، بودین‌های دومینو، فابریک C-S و مطالعات میکروسکوپی بر روی میلونیت‌های منطقه. وجود بودین‌های شکلاتی که در شرایط تغییر جهت کشش شکل می‌گیرند، هم‌چنین تعیین جهت تنش دیرین به روش برگشتی توسط نرم افزارهای مربوطه، برای صفحات گسلی- که به دو گروه گسل، دارای سازوکار برشی راستگرد و چپگرد تقسیم شده‌اند- حاکی از تغییر جهت در بردارهای تنش، به طور پیشرونده در منطقه است، به طوری که در شرایط برش راستگرد، راستای تنش بیشینه NE-SW و در شرایط برش چپگرد راستای تنش بیشینه WNW-ESE است. با توجه به این نکته که بررسی‌های میکروسکوپی بر روی میلونیت‌های منطقه - که به مراتب قدیمیتر ازآبراهههای جوان مشاهده شده با جابهجایی افقی راستگرد هستند- مؤید حرکت برشی چپگرد است، میتوان این‌گونه اظهار‌نظر نمود که حرکت برشی چپگرد قبل از مؤلفه‌ی برشی راستگرد که در زمان حال حاکم است وجود داشته است.
زهرا چله کلهری, فرزین قائمی, مهدی مسعودی
PDF
تجزيه و تحليل روزن داران کف زي سازندهاي آسماري و رازک، منجر به تشخيص 18 جنس و 24 گونه شد که بر اساس آن 2 بيوزون Nummulites vascus-Nummulites fichteli) وArchaias asmaricus-Archaias kirkukensis-Miogypsinoides complanatus) براي سازند آسماري و 1 بيوزن (Borelis melo curdica-Borelis melo melo) براي سازند رازک شناسايي گرديد. بر طبق اين بيوزون ها سن سازند آسماري روپلين تا چاتين و سن سازند رازک بورديگالين مي باشد. اجتماع دانه هاي کربناته سازند هاي آسماري و رازک در برش مورد مطالعه با توجه به حضور فراوان فرامينيفرهاي کف زي بزرگ به همراه دوکفه اي، بريوزوئر، اکينودرم، مرجان به صورت لخته ای، گاستروپد و به مقدار کم تري جلبک قرمز و جلبک سبز در رخساره هاي فورامول و فورآلگال-فورامول قابل طبقه بندي مي باشند. حضور خرده هاي جلبک سبز، مرجان، بريوزوئر و دوکفه اي نشان دهنده ي گذر از اجتماع هتروزوئن به سمت فتوزوئن مي باشد که به اجتماع هتروزوئن مثبت موسوم است.
سيده زهرا ابطحي, علي صيرفيان
PDF
سه گونه از دوکفه ای های متعلق به خانواده های Trigoniidae و Megatrigoniidae از راسته Trigoniida و مربوط به سه زیر جنس Linotrigonia (Oistotrigonia)،Pterotrigonia (Pterotrigonia) و Pterotrigonia (Notoscabrotrigonia) از سازند کژدمی، در تاقدیس های میش و آنه واقع در حوضه زاگرس مورد شناسايي قرار گرفتند. Trigoniida دارای گسترش جهانی در زمان کرتاسه (بریاسین تا مایستریشتین) بوده و افراد مختلف این راسته در نواحیِ با دمای نسبتاً کم نواحی بین قطب تا استوا زیست می نمودند. بسیاری از افراد این راسته درون زي حاشیه ای (Marginal infaunal) بوده و ساكن آب های کم عمق و با انرژی نسبتاً بالاي نزدیک ساحل بوده و روش تغذیه ای آن ها استفاده از مواد غذایی معلق در آب بوده است.
حسین کامیابی شادان, عباس صادقی, محمدحسین آدابی, هرمز قلاوند
PDF
ناآگاهي از توان خاک به همراه مديريت غلط و روشهاي بهره برداري نادرست، استفاده غير منطقي انسان را از سرزمين باعث گرديده است که خود عامل کاهش بيش از حد منابع است. در بررسي قابليت اراضي جهت استفاده بهينه و حفظ منابع منطقه فامنين ابتدا لايه هاي توپوگرافي پوشش گياهي و خصوصيات سنگ شناسي و خاکشناسي منطقه در محيط GIS تهيه شده و با مطالعات ميداني اصلاح شد. سپس بر اساس استانداردها و دستورالعمل موسسه تحقيقات آب وخاک تيپ ها و واحدهاي مختلف اراضي تفکيک گرديد، که اين مطالعات منجر به تعيين 10 واحد کاري همگن شد. براي اين واحدهاي همگن قابليت اراضي براي كاربريهاي مختلف از طريق حفر پروفيل و نمونه برداري از خاکهاي موجود و تجزيه و تحليل اين داده ها در قالب مدل ارزيابي اراضي ايراني تعيين شد. با مروري بر نتايج ارزيابي اراضي منطقه فامنين که با هدف مديريت و بهره برداري بهينه و در راستاي توسعه پايدار به انجام رسيد مشخص گرديد که تنها 36 درصد از اراضي منطقه داراي توان و قابليت خوب براي کشاورزي آبي هستند و 40 درصد از اراضي منطقه مناسب براي زراعت ديم و 60 درصد از اراضي داراي قابليت خوب براي مرتعداري هستند. با مقايسه کاربريهاي فعلي منطقه با اين نتايج ارزيابي مشاهده مي شود که در حدود 10 درصد از منطقه انطباق کامل بين کاربري فعلي و قابليت اراضي وجود دارد و نشان دهنده این است که در منطقه فامنين اکثر اراضي بيش از توان خود مورد بهره برداري قرار مي گيرند که اين خود در دراز مدت منجر به از دست دادن منابع موجود خواهد شد.
محمد مهدي حسين زاده, اکبر رستمي, فاطمه خدادادی
PDF
هرساله هزاران کيلومتر جاده جنگلي احداث مي‌گردد که به وسيله آن ميليون‌ها هکتار پوشش گياهي و درختي تخريب و ميليون‌ها متر مکعب خاک جابجا مي‌گردد. تحقيق حاضر در جاده جنگلي، جنگل آموزشي-پژوهشي دانشگاه تربيت مدرس به منظور بررسي تاثير برخي از عوامل توپوگرافي و سن جاده بر سطوح فرسايش حاشيه جاده تا فاصله 150 متري انجام گرديد. ابتدا نقشه‌هاي شيب، جهت شيب و ارتفاع منطقه تهيه گرديد. سپس عارضه‌هاي فرسايشي اطراف جاده در منطقه مطالعاتي با استفاده از GPS مورد مساحي قرار گرفتند. نتايج حاصل از مساحي عارضه‌ها نشان داد که حداکثر تاثير جاده بر عارضه‌هاي فرسايشي تا فاصله 48 متري از حاشيه جاده مي‌باشد. همچنين نتايج آناليز واريانس يک طرفه نشان مي‌دهند که بين مساحت عارضه‌هاي فرسايشي با طبقات مختلف شيب، ارتفاع و سن جاده به ترتيب اختلاف معني‌داري در سطح 5 درصد و با جهت شيب اختلاف معني داري در سطح 1 درصد وجود دارد. به طوري‌که شيب‌هاي 15-30 درصد، جهت شمال غربي، ارتفاع 600-800 متر و طبقه سني 3 سال داراي بيشترين مساحت فرسايشي مي‌باشند. همچنين نتايج مدل رگرسيوني ارائه شده نشان داد که شيب منطقه مهمترين عامل موثر بر افزايش سطوح فرسايشي مي‌باشد و بعد از شيب منطقه، سن جاده مهمترين عامل تاثيرگذار بر گستره تخريب حاصل جاده‌هاي جنگلي‌ در منطقه مورد مطالعه مي‌باشد.
صالح يوسفي, حميد رضا مرادي, اکبر نجفي
PDF
یکی از مهمترین اکوسیستم های پویا رودخانه ها هستند و آگاهی از روند تغییرات و پیش بینی کیفیت آینده آن، امکان پیش بینی مشکلات احتمالی آینده و برنامه ریزی برای آنها را فراهم می سازد. حوضه آبریز میناب از دو شاخه اصلی رودان و جغین تشکیل شده که در حوالی برنطین به هم متصل می شوند. در این تحقیق با هدف بررسی تغییرات کیفی آب با استفاده از نقشه های توپوگرافی و کاربری اراضی، وضعیت توپوگرافی حوضه مشخص گردید. با مطالعات میدانی و کتابخانه ای، عوامل طبیعی و انسانی تأثیر گذار بر کیفیت آب شناسائی شده و نمونه آب از نقاط مختلف رودخانه در طول مدت مطالعه جمع آوري و سپس مورد آناليز قرار گرفت. براي بررسي تغييرات کيفيت، پارامترهاي آماري مهم براي شاخص های کیفی محاسبه و برای طبقه بندی آب آشامیدنی رودخانه با روش دیاگرام پایپر و استیف و از دیدگاه مصارف در امور آبیاری و کشاورزی نیز با روش دیاگرام ویلکوکس مورد بررسی قرار گرفت. با توجه به روابط به دست آمده هدايت الكتريكي آبهاي سطحی با باقيمانده خشك و يونهاي کلرايد، سديم و منيزيم رابطه بسيار خوبي داشته است اما با يون بي کربنات رابطه مناسبي ندارد. براساس دياگرام ويلکوکس نمونه هاي انتخابي در گروه آبهاي قسمت جيم قرار مي گيرند. براساس نمودار استيف در بيشترين نمونه ها کلرايد فراوان ترين يون و ميزان سولفات کم ترين مي باشد. براساس نمودار پایپر بيشترين تراکم نمونه ها در سالهاي مختلف در منطقه شور قرار مي گيرد. براساس نتایج این تحقیق، گسترش اراضی کشاورزی تا لبه حاشیه رودخانه جغین، تجاوز به حریم رودخانه، استفاده از سموم دفع آفات، علف کش ها، برداشت حجم زیادی از آب رودخانه جهت مصارف کشاورزی، تراکم کشت بالا، عدم مدیریت مناسب زراعی، سبب کاهش دبی و افزایش میزان غلظت آلاینده ها در طول رودخانه در پایین دست شود.
احمد نوحه گر
PDF