بررسی‌های سطحی و زیرسطحی بر روی زمین‌شناسی و ویژگی‌های سیال کانه‌ساز در اندیس مس پورفیری نیاز، غرب مشکین شهر

نوع مقاله : علمی -پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دانشگاه تبریز

2 استاد دانشگاه تبریز

10.48308/esrj.2021.100925

چکیده

اندیس مس نیاز در غرب مشکین شهر و شرق زون کانه‌زایی قره‌داغ قرار دارد. واحدهای سنگی در این منطقه شامل سنگهای آذرین ساب ولکانیک حدواسط و آذرآواری می‌باشند. این واحدها دارای ماهیت کالک‌آلکالن با پتاسیم بالا تا شوشونیتی بوده و در زون فرورانش و به ویژه زون "انتهای کوهزایی" تشکیل شده‌اند. این سنگها پِرآلومینوس بوده و متعلق به سری مگنتیتی می‌باشند. دگرسانی‌های هیپوژن در نیاز شامل انواع پتاسیک، فیلیک، پروپیلیتیک و آرژیلیک حدواسط می‌باشند. مجموعه کانیهای کدر هیپوژن شامل کالکوپیریت، پیریت، مولیبدنیت و به مقدار کمتر گالن، اسفالریت، بورنیت و مگنتیت می‌باشند که در طی حداقل سه مرحله کانی‌زایی تشکیل شده‌اند.کانیهای سوپرژن شامل اکسی/هیدروکسیدهای آهن، مالاکیت، آزوریت و تنوریت در زون اکسیدان و کوولیت و کالکوسیت در زون احیا می‌باشند. بر اساس مینرالوژی و توالی پاراژنتیکی حداقل پنج نوع رگچه در کانسار نیاز قابل تشخیص می‌باشند. چهار نوع میانبار سیال؛ تک فاز بخار، دو فازی غنی از مایع، میانیار غنی از بخار و چند فازی حاوی فازهای جامد (عمدتاً هالیت و هماتیت) در کانسار نیاز وجود دارند. بررسی دماهای همگن شدن در زونهای دگرسانی نشان میدهد که بیشترین فراوانی دماهای همگن شدن در زون پتاسیک در بازه C° 360-280، در زون فیلیک در دو بازه C° 300-280 و C° 355-320 و در زون پروپیلیتیک در بازه C° 190-170 می‌باشند. شوری میانبارها بازه وسیع Wt %NaClequiv 60- 2/0 را نشان میدهند. جوشش و سرد شده ساده فرآیندهای اصلی در نهشت کانه‌های کانسنگی بوده‌اند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Surface and sub-surface studies on geology and characteristics of ore-forming fluids in the Niaz porphyry copper prospect, west of Meshginshahr

نویسندگان [English]

  • Hadi Mohammadian 1
  • Ali Asghar Calagari 2
  • Ali Asghar Calagari 2
  • vartan simmonds 2
  • Kamal Siahcheshm 2
1 Earth Sciences Department, University of Tabriz
2 Earth Sciences Department, University of Tabriz
چکیده [English]

The Niaz copper prospect is located in west of Meshginshahr, east of Gharehdagh mineralization zone. The lithologic units in this area include intermediate igneous sub-volcanic (granodiorite, quartz monzonite, quartz monzo-diorite) and pyroclastic rocks. In terms of magmatic series, the igneous units in this area have high-K calc-alkaline to shoshonitic characteristics. Tectonically, the igneous units in this area lie in collision (subduction) particularly post-collision zone. Based upon mineralogy and paragenetic sequence, at least five types of veinlets (A, B, C, D, and E) are recognizable in surface and subsurface rock samples at Niaz. The hypogene alterations at Niaz include potassic, propylitic, phyllic, and argillic types. The hypogene mineralization occurred as dissemination, veinlet, stockwork, and brecciation. The hypogene opaque mineral assemblage includes chalcopyrite, pyrite, molybdenite, and lesser amounts of galena, sphalerite, bornite, and magnetite which formed during at least three stages. The principal supergene mineral assemblage includes iron oxy-hydroxides, malachite, azurite, and tenorite in the oxidized zone and covellite and chalcocite in the reduced zone. Studies on fluid inclusions (FI) within the quartz crystals showed that there are four types of FI in room temperature, (1) mono-phase vapor, (2) liquid-rich 2-phase, (3) vapor-rich 2-phase, and (4) multi-phase solid containing daughter solid phases (chiefly halite and hematite) in the Niaz area. The homogenization temperatures (Th) of the studied  multi-phase solid and 2-phase FI have  240-540°C and 170-530°C range, respectively. The Th range of FI in the potassic, propylitic, and argillic alteration zones are 180-500°C, 180-560°C, and 170-330°C, respectively.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Alteration
  • Fluid inclusion
  • Niaz porphyry copper
  • Meshkinshahr